Home / H ΣΤΗΛΗ ΤΟΥ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΑ / Κινδυνεύουν οι αθλητές από τον ήλιο;

Κινδυνεύουν οι αθλητές από τον ήλιο;

Του Αθανάσιου Χριστόπουλου*

Ζούμε σε μια χώρα ηλιόλουστη όπου η αντηλιακή προστασία είναι απαραίτητη όλες τις εποχές του χρόνου λαμβάνοντας υπόψη μας ότι η ηλιακή ακτινοβολία μας επηρεάζει ακόμη και τις συννεφιασμένες ημέρες.  

Βλάβες στο δέρμα από την ηλιακή ακτινοβολία 

Η υπεριώδης ακτινοβολία χωρίζεται σε τρεις κατηγορίες ανάλογα με το φάσμα εκπομπής UVA, UVB και UVΓ. Η πρώτη είναι υπεύθυνη για την φωτογήρανση αφού προκαλεί βλάβες στη δομή κολλαγόνου-ελαστίνης. Η δεύτερη προκαλεί από εγκαύματα μέχρι και καρκίνο του δέρματος. Το μεγαλύτερο ποσοστό των καρκινωμάτων του δέρματος (90%) είναι  εύκολα εντοπίσιμοι  και εξελίσσονται αργά οπότε και αντιμετωπίζονται εύκολα. Η πιο επικίνδυνη μορφή είναι το μελάνωμα που έχει γρήγορη εξέλιξη και αν δεν εντοπιστεί στα πρώτα στάδια του οδηγεί στον θάνατο. 

Το σώμα μας έχει την παραγωγή μελανίνης ως μηχανισμό προστασίας από την ηλιακή ακτινοβολία. Ο μηχανισμός αυτός είναι όμως αποτελεσματικός για μικρό ποσοστό και μόνο για μικρή έκθεση στον ήλιο. Όσοι από εμάς λοιπόν έχουμε αυξημένη έκθεση στον ήλιο πρέπει να λαμβάνουμε τα κατάλληλα μέτρα προστασίας. 

Οι αθλητές κινδυνεύουν από τον ήλιο;  

Οι αθλητές, που προπονούνται και αθλούνται σε ανοιχτό χώρο, ανήκουν στις ομάδες υψηλού κινδύνου όσο αφορά τις παρενέργειες της έκθεσης στην ηλιακή ακτινοβολία. Δρομείς, αθλητές ποδοσφαίρου κ.α.,  που προπονούνται πολλές ώρες στον ήλιο, επηρεάζονται περισσότερο. 

Οι αθλητές των θαλάσσιων αθλημάτων, που δεν καλύπτουν το σώμα τους με ρουχισμό, εκτός από την άμεση έκθεση στις ακτίνες του ήλιου, έχουν να αντιμετωπίσουν και την αντανάκλαση της ηλιακής ακτινοβολίας στο νερό. Οι συγκεκριμένοι αθλητές έχουν ένα επιπλέον μειονέκτημα: η επαφή τους με το νερό τους δροσίζει κι έτσι δεν αντιλαμβάνονται την επίδραση του ήλιου στο σώμα τους. Έτσι δεν νιώθουν δυσφορία και δεν λαμβάνουν μέτρα προστασίας. 

Τα μέτρα προστασίας που είναι απαραίτητα να λάβουν όλοι οι αθλητές, ερασιτέχνες κι επαγγελματίες,  που προπονούνται ή αγωνίζονται στον ήλιο είναι : 

Η σωστή χρήση αντηλιακού 

Βάζουμε αντηλιακό κάθε δύο ώρες περίπου με υψηλό δείκτη προστασίας (SPF 30 και άνω).  

Οι αθλητές των θαλασσίων σπορ πρέπει να επιλέγουν αδιάβροχο αντηλιακό και να κάνουν συχνότερη χρήση.  

Πρέπει να λάβουμε υπόψη ότι ο ιδρώτας κάνει το αντηλιακό να φεύγει πιο γρήγορα από το δέρμα κι επομένως χρειάζεται πιο συχνή επάλειψη. 

Το αντηλιακό χρειάζεται περίπου 20’ για να απορροφηθεί και να αρχίσει να δρα.  

Μερικές εταιρείες έχουν στην σειρά προϊόντων τους αντηλιακά ειδικά για αθλητές. 

Φροντίζουμε να βάζουμε αντηλιακό σε όλα τα απροστάτευτα σημεία του σώματος. Πολλές φορές αμελούμε σημεία όπως το λαιμό, τα αυτιά, το πίσω μέρος των ποδιών, στα οποία είτε δεν βάζουμε καθόλου αντηλιακό ή επαλείφουμε πλημμελώς.  

Η ένδυση με προστατευτικά από τον ήλιο ρούχα  

Το καλύτερο «αντηλιακό» είναι η ένδυση με ελαφρά ρούχα κατάλληλα για αθλητές. Απαραίτητα είναι επίσης, ανάλογα με το άθλημα και το καπέλο, τα γυαλιά ηλίου και το μακρυμάνικο μπλουζάκι (δρομείς, ποδηλάτες, κ.α.).  

Οι αθλητές των θαλάσσιων σπορ (windsurf, ski, kite-surf, sup, κλπ) μπορούν να χρησιμοποιούν φόρμες με προστασία UV. Οι κολυμβητές μπορούν να επιλέγουν ολόσωμες φόρμες – μαγιό. 

Ώρες άσκησης  

Προτιμάτε να αθλείστε σε ώρες μειωμένης ηλιοφάνειας. Πολύ νωρίς το πρωί, αργά το απόγευμα ή το βράδυ είναι οι πιο ενδεδειγμένες ώρες. 

Εξέταση του δέρματος  

Επιβάλλεται η συχνή αυτοεξέταση των σπίλων (ελιών) του δέρματος. Προσέχουμε αν αλλάζουν χρώμα, σχήμα και μέγεθος. Επιφορτίζουμε ένα «δικό μας» άτομο να ελέγχει περιοδικά τα σημεία του σώματός μας που δεν μπορούμε να ελέγξουμε εμείς, όπως π.χ. η πλάτη. Σε αυτήν την περίπτωση το άτομο πρέπει να είναι το ίδιο και να μην αλλάζει, διότι έχει σημασία η αλλαγή των σπίλων.  

Είναι αναγκαία η περιοδική εξέταση, σε πιο αραιά διαστήματα, από τον ειδικό γιατρό (δερματολόγο, πλαστικό χειρουργό). Είναι χρήσιμη και η χαρτογράφηση σπίλων έτσι ώστε να παρακολουθείται επιμελώς η εξέλιξη των σπίλων χωρίς αμφιβολίες.  

Σε περίπτωση που παρατηρήσουμε κάποια αλλαγή ή σε περίπτωση αμφιβολίας είναι αναγκαία η άμεση εξέταση από τον ειδικό ιατρό χωρίς καθυστέρηση, διότι σε περίπτωση κακόηθους μελανώματος ο χρόνος είναι κρίσιμη παράμετρος για την εξέλιξη της θεραπείας.  

Για να απολαύσουμε το άθλημά μας δίνουμε μεγάλο βάρος στην ασφάλεια και προστασία μας έχοντας στο μυαλό μας ότι το συντριπτικό ποσοστό των δερματικών βλαβών καθώς και  του καρκίνου του δέρματος είναι ιάσιμα αν εντοπιστούν έγκαιρα.  

 

* Αθανάσιος Χριστόπουλος 

Πλαστικός Χειρουργός 

Περισσότερες πληροφορίες: www.spiloi.gr  

info@spiloi.gr  

error: Content is protected !!